Cari Hesap Mutabakatı Rehberi 2026 | Süreç ve E-Mutabakat
Cari Hesap Mutabakatı Rehberi 2026: Süreç, Mektup, Uyuşmazlık ve E-Mutabakat
Cari hesap mutabakatı, işletmelerin müşterileri ve tedarikçileriyle olan borç, alacak ve bakiye kayıtlarını karşılıklı olarak kontrol ettiği finansal doğrulama sürecidir. Düzenli yapılan cari hesap mutabakatı; muhasebe kayıtlarındaki farkların erken tespit edilmesine, uyuşmazlıkların çözülmesine ve finansal kayıtların daha kontrollü yönetilmesine yardımcı olur.
Geleneksel yöntemde cari hesap mutabakatı; Excel dosyaları, PDF belgeleri, e-posta trafiği ve manuel takip üzerinden yürütülebilir. Firma sayısı arttıkça bu yöntem zaman kaybına ve takip zorluklarına neden olabilir. E-mutabakat yazılımları ise veri aktarımı, mutabakat mektubu hazırlama, toplu gönderim, yanıt takibi, ekstre karşılaştırma ve raporlama gibi adımları dijital ortamda yönetmeyi sağlar.
Bu rehberde 2026 yılı itibarıyla cari hesap mutabakatının ne olduğunu, nasıl yapıldığını, mutabakat mektubunu, uyuşmazlıkların nasıl çözülebileceğini, Excel ve e-mutabakat yöntemlerinin farklarını ve bir mutabakat yazılımı seçerken dikkat edilmesi gereken noktaları detaylı şekilde ele alacağız.
Cari Hesap Mutabakatı Nedir?
Cari hesap mutabakatı, iki işletmenin birbirleriyle gerçekleştirdiği ticari işlemler sonucunda oluşan borç, alacak ve bakiye bilgilerinin karşılaştırılarak doğrulanmasıdır.
Örneğin bir işletmenin müşterisinden 500.000 TL alacağı olduğunu düşünelim. Müşterinin kendi muhasebe kayıtlarında ise aynı firmaya ait bakiye 470.000 TL görünüyorsa iki tarafın kayıtları arasında 30.000 TL fark vardır.
Cari hesap mutabakatının amacı bu farkın neden oluştuğunu belirlemek ve tarafların kayıtlarını karşılaştırmaktır.
Mutabakat sırasında genel olarak;
- Borç kayıtları,
- Alacak kayıtları,
- Faturalar,
- Tahsilatlar,
- İadeler,
- Dekontlar,
- İşlem tarihleri,
- Vade bilgileri,
- Dönem sonu bakiyesi
karşılaştırılır.
Mutabıkız'ın ürün yapısında da müşteri ve tedarikçi cari hesap bakiyelerinin dönem bazlı mutabakatına odaklanılır; süreç veri aktarımı, mutabakat mektubu gönderimi, yanıt takibi ve raporlama adımları üzerinden yürütülür.
Cari Hesap Mutabakatı Neden Yapılır?
Cari hesap mutabakatının temel amacı, işletmenin kendi kayıtları ile karşı tarafın kayıtlarının aynı olup olmadığını kontrol etmektir.
Düzenli mutabakat sayesinde:
1. Muhasebe kayıtlarındaki hatalar tespit edilir
Yanlış tutar, eksik fatura, mükerrer kayıt veya işlenmemiş tahsilat gibi durumlar ortaya çıkarılabilir.
2. Cari bakiye doğrulanır
Müşteri veya tedarikçi kayıtlarında görünen bakiyenin karşı tarafın kayıtlarıyla uyumlu olup olmadığı kontrol edilir.
3. Uyuşmazlıklar erken fark edilir
Küçük bir kayıt farkı uzun süre çözülmeden kaldığında daha büyük finansal problemlere dönüşebilir.
4. Tahsilat süreçleri desteklenir
Özellikle vadeli satış yapan işletmelerde güncel cari bakiyenin bilinmesi, tahsilat planlamasını kolaylaştırır.
5. Denetim hazırlığı kolaylaşır
Mutabakat mektupları, yanıt kayıtları ve raporların düzenli tutulması finansal kontrol ve denetim süreçlerinde izlenebilirlik sağlar.
Mutabıkız da mutabakatın finansal hataların erken tespiti, mali risklerin azaltılması, kayıt doğruluğu ve denetim hazırlığı açısından kullanılabileceğini belirtmektedir.
Cari Hesap Mutabakatını Kimler Yapmalı?
Cari hesap mutabakatı özellikle çok sayıda müşteri veya tedarikçiyle çalışan işletmeler için önemlidir.
Başlıca kullanıcılar:
- Üretim şirketleri
- Toptan satış firmaları
- Perakende işletmeleri
- İthalat ve ihracat firmaları
- Distribütörler
- Bayi ağıyla çalışan şirketler
- Hizmet şirketleri
- İnşaat ve taahhüt firmaları
- Grup şirketleri
- Finans ve muhasebe departmanları
Özellikle çok sayıda cari hesabı bulunan işletmelerde manuel mutabakat yerine merkezi ve izlenebilir bir sistem kullanılması operasyonel yükü azaltabilir.
Cari Hesap Mutabakatı Ne Zaman Yapılmalı?
Cari hesap mutabakatı için tek bir dönem bütün işletmeler açısından aynı olmayabilir. İşlem hacmi, sektör, ticari ilişki yapısı ve şirketin iç kontrol politikalarına göre farklı periyotlar tercih edilebilir.
Yaygın uygulamalar:
- Aylık mutabakat
- Üç aylık mutabakat
- Yıl sonu mutabakatı
- Belirli dönem sonlarında mutabakat
- Riskli veya yüksek hacimli müşterilerde daha sık mutabakat
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 94. maddesi, cari hesap sözleşmesi veya ticari teamül uyarınca belirli hesap devrelerinin sonunda hesabın kapatılması ve borç/alacak farkının belirlenmesini düzenler. Hesap devresi için sözleşme veya ticari teamül yoksa, takvim yılının son günü esas alınır.
Önemli: TTK Madde 94'ü yalnızca "her şirket her ay mutabakat yapmak zorundadır" şeklinde yorumlamak doğru değildir. Uygulanabilir hukuki sonuçlar için şirketin sözleşmesi, ticari teamülü ve somut durum ayrıca değerlendirilmelidir.
Cari Hesap Ekstresi Nedir?
Cari hesap ekstresi, bir işletmenin belirli bir müşteri veya tedarikçiyle yaptığı finansal işlemleri tarih sırasıyla gösteren hesap dökümüdür.
Bir cari hesap ekstresinde genellikle;
| Bilgi | Açıklama |
|---|---|
| Tarih | İşlemin gerçekleştiği tarih |
| Belge/Fatura No | İşleme ait belge numarası |
| Açıklama | İşlemin niteliği |
| Borç | Karşı tarafa borç kaydı |
| Alacak | Karşı taraftan alacak kaydı |
| Bakiye | İşlem sonrası kalan bakiye |
| Vade | Varsa ödeme vadesi |
gibi bilgiler bulunabilir.
Mutabakat sürecinde bu ekstre, tarafların kayıtlarını karşılaştırmak için temel veri kaynaklarından biridir.
Mutabıkız'da gönderim öncesinde cari için işlem tarihi, vade, borç-alacak kalemleri ve bakiye dökümü görüntülenebilir; bu bilgiler gerektiğinde Excel olarak da alınabilir.
Mutabakat Mektubu Nedir?
Mutabakat mektubu, belirli bir dönem için taraflar arasında bulunan cari hesap bakiyesinin karşı tarafa bildirilmesi ve karşı tarafın bu bakiyeyi kabul edip etmediğinin alınması amacıyla kullanılan yazılı bildirimdir.
Mutabakat mektubunda genellikle;
- Firma bilgileri
- Cari hesap bilgileri
- Mutabakat dönemi
- Borç/alacak bilgileri
- Bakiye
- Açıklamalar
- Mutabık olunduğuna veya olunmadığına ilişkin yanıt
- Tarih
gibi bilgiler bulunur.
Mutabakat mektubu yalnızca bir PDF veya e-posta değildir. Asıl önemli olan, ilgili döneme ait bakiyenin karşı tarafa iletilmesi ve verilen yanıtın izlenebilir olmasıdır.
Mutabıkız'da mutabakat gönderimleri dönemle ilişkilendirilir; cari bazında son gönderim tarihi, teslim durumu ve cevap bilgileri izlenebilir.
Mutabakat Mektubu Nasıl Hazırlanır?
Manuel yöntemde mutabakat mektubu çoğunlukla muhasebe veya ERP sisteminden alınan bilgiler kullanılarak hazırlanır.
Temel süreç şu şekildedir:
1. Cari hesap belirlenir.
Hangi müşteri veya tedarikçiyle mutabakat yapılacağı belirlenir.
2. Dönem seçilir.
Örneğin:
01.01.2026 – 31.08.2026
3. Cari hesap ekstresi alınır.
Borç, alacak ve bakiye bilgileri kontrol edilir.
4. Mutabakat metni hazırlanır.
Karşı tarafa ilgili dönem bakiyesinin teyit edilmesi talep edilir.
5. Belge oluşturulur.
Mutabakat mektubu PDF veya dijital formatta hazırlanabilir.
6. Karşı tarafa gönderilir.
E-posta veya kullanılan diğer iletişim kanalları üzerinden iletilir.
E-mutabakat sistemlerinde bu işlemlerin önemli bölümü otomatikleştirilebilir. Mutabıkız'da ERP'den gelen veriler dinamik tablolarla mutabakat mektubuna dönüştürülebilir ve toplu gönderim yapılabilir.
Mutabık / Mutabık Değil Ne Demek?
Mutabakat sonucunda karşı tarafın genellikle iki temel yanıtı vardır:
Mutabık
Karşı tarafın kendi kayıtlarındaki bakiye ile gönderilen bakiye uyuşuyorsa mutabık yanıtı verilir.
Örneğin:
Sizin kaydınız: 250.000 TL
Karşı tarafın kaydı: 250.000 TL
Sonuç: Mutabık
Mutabık Değil
Tarafların kayıtları arasında fark varsa mutabık değil yanıtı verilir.
Örneğin:
Sizin kaydınız: 250.000 TL
Karşı tarafın kaydı: 225.000 TL
Fark: 25.000 TL
Sonuç: Mutabık değil
Mutabıkız'da mutabık/mutabık değil yanıtları, yanıtlanmayan kayıtlar ve e-posta durumları panel üzerinden takip edilebilir.
Mutabakat Uyuşmazlığı Nasıl Çözülür?
Karşı taraf "mutabık değiliz" dediğinde süreç bitmez. Asıl inceleme bu noktada başlar.
Uyuşmazlıkların yaygın nedenleri:
- Eksik fatura
- İşlenmemiş fatura
- Farklı muhasebe tarihi
- Geç kaydedilen tahsilat
- Banka/dekont kayıtlarının farklı olması
- İade faturalarının farklı tarihlerde işlenmesi
- Yanlış tutar
- Mükerrer kayıt
- Kur farkı
- Farklı dönem kayıtları
Uyuşmazlık çözümünde izlenebilecek adımlar
1. Tarafların ekstreleri alınır.
2. İşlem tarihleri karşılaştırılır.
3. Fatura ve belge numaraları kontrol edilir.
4. Borç ve alacak hareketleri karşılaştırılır.
5. Fark oluşturan kayıt belirlenir.
6. Gerekli muhasebe düzeltmesi yapılır.
7. Güncel bakiye yeniden kontrol edilir.
Buradaki en büyük sorun, yüzlerce işlem içerisinden fark yaratan satırı manuel olarak bulmaktır.
Mutabıkız'ın ekstre portalında karşı taraf kendi Excel ekstresini yükleyebilir ve iki ekstre otomatik olarak karşılaştırılabilir.
Ekstre Karşılaştırma Nasıl Yapılır?
Ekstre karşılaştırma, iki farklı kaynaktaki finansal hareketlerin karşılaştırılarak aradaki farkların belirlenmesi işlemidir.
Örneğin:
| İşlem | Sizin Ekstreniz | Karşı Taraf | Sonuç |
|---|---|---|---|
| Fatura A | 100.000 TL | 100.000 TL | Eşleşti |
| Fatura B | 75.000 TL | - | Fark |
| Tahsilat | 50.000 TL | 50.000 TL | Eşleşti |
| Fatura C | 30.000 TL | 28.000 TL | Fark |
Bu karşılaştırma sayesinde hangi kayıtların eşleştiği ve hangi kayıtların incelenmesi gerektiği daha kolay görülebilir.
Mutabıkız'ın ürün dokümanında karşı kurumun kendi Excel ekstresini yükleyebildiği ve iki ekstrenin otomatik karşılaştırılabildiği belirtilmektedir.
Excel ile Cari Hesap Mutabakatı Nasıl Yapılır?
Excel, özellikle az sayıda cari hesabı olan işletmeler için mutabakat sürecinde kullanılabilecek yöntemlerden biridir.
Basit bir Excel mutabakat tablosunda şu alanlar bulunabilir:
| Firma | Vergi No | Dönem | Borç | Alacak | Bakiye | Durum |
|---|---|---|---|---|---|---|
| ABC A.Ş. | XXXXX | Ağustos 2026 | 500.000 | 100.000 | 400.000 | Bekliyor |
| XYZ Ltd. | XXXXX | Ağustos 2026 | 250.000 | 50.000 | 200.000 | Mutabık |
| DEF A.Ş. | XXXXX | Ağustos 2026 | 300.000 | 100.000 | 200.000 | Mutabık Değil |
Ancak firma sayısı arttıkça yalnızca Excel kullanmak operasyonel olarak zorlaşabilir.
Excel ile mutabakatın başlıca sorunları
- Dosyaların farklı versiyonlarının oluşması
- Yanlış verinin gönderilmesi
- E-posta takibinin manuel yapılması
- Yanıtların kaybolması
- Yanıt vermeyen firmaların unutulması
- Aynı firmaya tekrar gönderim yapılması
- Uyuşmazlıkların tek tek incelenmesi
- Raporlamanın manuel yapılması
Bu nedenle Excel, veri hazırlama ve kontrol aracı olarak kullanılabilirken, yüksek hacimli mutabakat süreçlerinde otomasyon ihtiyacı ortaya çıkabilir.
E-Mutabakat ile Cari Hesap Mutabakatı
E-mutabakat, cari hesap mutabakatının dijital platform üzerinden yürütülmesidir.
Manuel yöntemde:
Excel → PDF → E-posta → Cevap → Excel'e işleme → Raporlama
gibi birbirinden ayrı adımlar bulunabilir.
E-mutabakat sisteminde ise:
Veri aktarımı → Toplu gönderim → Dijital yanıt → Uyuşmazlık → Raporlama
tek platformda yönetilebilir.
Mutabıkız; Gateway, API, veritabanı bağlantıları ve Excel aktarımı gibi yöntemlerle verilerin sisteme alınmasını; mutabakat mektuplarının toplu gönderilmesini ve yanıtların takip edilmesini destekler.
E-mutabakatın avantajları
- Toplu gönderim
- Dijital mutabakat mektubu
- Link üzerinden onay/red
- E-posta teslim ve okunma takibi
- Yanıt vermeyenlerin takibi
- Otomatik hatırlatma
- Ekstre karşılaştırma
- Raporlama
- Excel/PDF çıktıları
- ERP ve veri tabanı entegrasyonları
- Dönem bazlı arşivleme
Mutabıkız'da e-postanın teslim edilme, okunma ve portal bağlantısına tıklanma durumları da takip edilebilir.
E-Mutabakat Süreci Nasıl İşler?
Modern bir e-mutabakat sürecini basitçe 5 adımda düşünebiliriz.
1. Veriler sisteme aktarılır
Cari hesap bilgileri ERP, veritabanı, Gateway veya Excel üzerinden sisteme alınır.
2. Mutabakat dönemi belirlenir
Örneğin:
Ağustos 2026 Cari Mutabakatı
3. Mutabakat mektupları gönderilir
Yüzlerce cari hesap için toplu gönderim yapılabilir.
4. Yanıtlar takip edilir
Karşı taraf;
- Mutabık
- Mutabık değil
şeklinde yanıt verebilir.
5. Farklar ve sonuçlar raporlanır
Yanıt vermeyenler, ulaşmayan e-postalar ve uyuşmazlıklar ayrı olarak takip edilir.
Mutabıkız'ın ürün yapısında dönem yönetimi, otomatik hatırlatma, gönderim durumu ve yanıt takibi bu sürecin merkezi olarak yönetilmesine yönelik tasarlanmıştır.
Cari Hesap Mutabakatında Otomatik Hatırlatma Neden Önemlidir?
Mutabakat mektubunun gönderilmesi sürecin yalnızca ilk aşamasıdır.
Asıl operasyonel sorun çoğu zaman:
"Maili kim aldı?"
"Kim okudu?"
"Kim cevap vermedi?"
"Kime tekrar gönderelim?"
sorularında ortaya çıkar.
Otomatik hatırlatma sistemi sayesinde yanıt vermeyen firmalar belirlenen kurallara göre yeniden takip edilebilir.
Mutabıkız'da hatırlatma başlangıç tarihi belirlenebilir, aynı gün tekrar gönderim engellenebilir ve periyodik hatırlatmalar çalıştırılabilir. Ayrıca hangi cariye kaç kez hatırlatma yapıldığı ve son yanıt durumu raporlanabilir.
Mutabakat Yazılımı Nasıl Seçilir?
Bir e-mutabakat yazılımı seçerken yalnızca "toplu e-posta gönderebiliyor mu?" sorusuna bakmak yeterli değildir.
İyi bir mutabakat yazılımında şu özellikler değerlendirilmelidir:
Veri entegrasyonu
ERP, SQL, MySQL, PostgreSQL, Firebird, Excel, API veya Gateway gibi farklı veri kaynaklarından veri aktarılabiliyor mu?
Toplu gönderim
Yüzlerce veya binlerce cari hesaba tek tek işlem yapmadan gönderim yapılabiliyor mu?
Mutabakat mektubu
Firma bilgilerine ve ERP verilerine göre dinamik mektup oluşturulabiliyor mu?
Yanıt takibi
Kim mutabık, kim mutabık değil, kim yanıt vermedi görülebiliyor mu?
Mail tracking
E-postanın teslim, açılma ve bağlantıya tıklanma durumları takip edilebiliyor mu?
Ekstre karşılaştırma
Uyuşmazlık durumunda iki tarafın ekstreleri karşılaştırılabiliyor mu?
Hatırlatma
Yanıt vermeyen firmalar için otomatik hatırlatma yapılabiliyor mu?
Raporlama
Dönem, tutar, yanıt ve gönderim durumları raporlanabiliyor mu?
Güvenlik ve yetkilendirme
Finansal verilere erişim rol bazında sınırlandırılabiliyor mu?
Arşivleme
Mutabakatların hangi döneme ait olduğu ve geçmiş işlem kayıtları izlenebiliyor mu?
Mutabıkız bu kapsamda otomatik gönderim, link üzerinden onay/red, e-posta takibi, dashboard, TL/döviz bazlı raporlama ve farklı veri aktarım seçenekleri sunmaktadır.
TTK Madde 94 ve Cari Hesap Mutabakatı
Cari hesap mutabakatı konusunda en çok merak edilen konulardan biri Türk Ticaret Kanunu Madde 94'tür.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 94. maddesine göre, sözleşme veya ticari teamül uyarınca belirlenen hesap devreleri sonunda hesap kapatılır ve alacak ile borç kalemleri arasındaki fark belirlenir. Hesap devresi konusunda sözleşme veya ticari teamül bulunmuyorsa takvim yılının son günü esas alınır. Kanunda ayrıca bakiye cetvelini alan tarafın, aldığı tarihten itibaren bir ay içinde belirli şekillerde itiraz etmemesi halinde bakiyeyi kabul etmiş sayılmasına ilişkin düzenleme yer alır.
Burada önemli nokta, TTK Madde 94'ün hukuki sonuçlarının cari hesap ilişkisinin koşullarıyla birlikte değerlendirilmesi gerektiğidir.
Bu nedenle işletmelerin kendi sözleşmelerini ve somut ticari ilişkilerini ayrıca değerlendirmesi gerekir.
E-mutabakat yazılımı ise bu sürecin gönderim, yanıt, dönem ve kayıt takibi gibi operasyonel tarafının daha düzenli yürütülmesine yardımcı olabilir.
Mutabıkız'da mutabakat gönderimleri dönemle ilişkilendirilerek arşivlenir ve geçmiş gönderim/yanıt bilgileri takip edilebilir.
Mutabakatın Denetim Açısından Önemi
Cari hesap mutabakatı yalnızca dönem sonunda "bakiye doğru mu?" sorusuna cevap vermek için yapılmaz.
Aynı zamanda finansal kayıtların kontrol edilmesine yardımcı olan bir iç kontrol sürecidir.
Düzenli mutabakat sayesinde:
- Cari hesap farkları daha erken fark edilebilir.
- Kayıt hataları araştırılabilir.
- Müşteri ve tedarikçi bakiyeleri kontrol edilebilir.
- Yanıt geçmişi kayıt altında tutulabilir.
- Mutabakat dönemleri ayrıştırılabilir.
- Raporlama yapılabilir.
- Denetim sırasında ihtiyaç duyulabilecek kayıtların takibi kolaylaşabilir.
Özellikle yüksek işlem hacmine sahip işletmelerde mutabakatın yapılması kadar, sürecin izlenebilir olması da önemlidir.
Mutabıkız'ın ürün dokümanında mutabakat gönderimlerinin dönemle ilişkilendirilmesi ve geriye dönük denetim amacıyla arşivlenmesi; ayrıca gönderim, teslim ve cevap bilgilerinin cari bazında izlenebilmesi belirtilmektedir.
Cari Hesap Mutabakatında En Sık Yapılan Hatalar
Manuel süreçlerde aşağıdaki hatalarla karşılaşılabilir:
Yanlış bakiye gönderilmesi
Mutabakat mektubu oluşturulmadan önce cari bakiyenin kontrol edilmemesi.
Eski Excel dosyasının kullanılması
Güncel olmayan verinin karşı tarafa gönderilmesi.
Yanıtların manuel takip edilmesi
Gelen e-postaların Excel'e tek tek işlenmesi.
Uyuşmazlığın geç fark edilmesi
"Mutabık değiliz" yanıtının haftalar sonra değerlendirilmesi.
Yanlış e-posta adresi
Gönderimin karşı tarafa ulaşmaması.
Tekrar gönderim
Yanıt vermeyen firmaların düzenli takip edilememesi.
E-mutabakat sistemlerinde gönderim öncesi önizleme, hatalı adreslerin filtrelenmesi, gerçek zamanlı gönderim durumu ve hata logları gibi kontroller bu riskleri azaltmaya yardımcı olabilir.
Mutabıkız ile Cari Hesap Mutabakatı Nasıl Yönetilir?
Mutabıkız, finans ve muhasebe ekiplerinin cari hesap mutabakat süreçlerini dijital ortamda yönetmesine yönelik bir e-mutabakat platformudur. Platform; veri aktarımından mutabakat mektubunun hazırlanmasına, toplu gönderimden yanıt takibine ve raporlamaya kadar farklı aşamaları tek yapı içerisinde yönetmeyi hedefler.
Mutabıkız'ın ürün dokümanına göre süreçte:
ERP / Excel / Veri Kaynağı
↓
Cari Verilerin Aktarılması
↓
Mutabakat Mektubunun Oluşturulması
↓
Toplu Gönderim
↓
Link Üzerinden Onay / Red
↓
Yanıt Takibi
↓
Ekstre Karşılaştırma
↓
Raporlama
şeklinde bir akış kurulabilir.
Karşı tarafın kullanıcı adı veya şifre girmeden e-postadaki bağlantı üzerinden portala erişebilmesi ve kendi ekstresini yükleyebilmesi de ürünün karşı taraf deneyiminin bir parçasıdır.
Cari Hesap Mutabakatı İçin Excel mi, E-Mutabakat mı?
| Özellik | Excel + Manuel Süreç | E-Mutabakat |
|---|---|---|
| Veri hazırlama | Manuel | Entegrasyon/otomasyon mümkün |
| Mektup hazırlama | Manuel | Otomatik/dinamik |
| Toplu gönderim | Sınırlı | Var |
| Yanıt takibi | Manuel | Merkezi |
| Mail teslim takibi | Genellikle manuel | Sistem üzerinden |
| Hatırlatma | Manuel | Otomatikleştirilebilir |
| Uyuşmazlık takibi | Manuel | Merkezi |
| Ekstre karşılaştırma | Manuel | Sistem üzerinden yapılabilir |
| Raporlama | Excel | Dashboard/rapor |
| Arşivleme | Dosya bazlı | Dönem bazlı dijital takip |
Küçük hacimli işlemlerde Excel yeterli olabilir. Ancak cari hesap sayısı, işlem hacmi ve mutabakat sıklığı arttıkça otomasyonun sağladığı merkezi takip daha önemli hale gelir.
Cari Hesap Mutabakatı İçin Kontrol Listesi
Mutabakat sürecini tamamlamadan önce şu maddeleri kontrol edebilirsiniz:
Veri kontrolü
- Doğru dönem seçildi mi?
- Cari bakiye güncel mi?
- Borç ve alacak hareketleri kontrol edildi mi?
- Varsa dövizli bakiyeler kontrol edildi mi?
Mektup kontrolü
- Firma bilgileri doğru mu?
- E-posta adresi doğru mu?
- Mutabakat dönemi doğru mu?
- Bakiye doğru mu?
Gönderim sonrası
- Mail karşı tarafa ulaştı mı?
- Mail okundu mu?
- Yanıt geldi mi?
- Mutabık olmayan kayıtlar ayrıştırıldı mı?
- Yanıt vermeyenlere hatırlatma yapıldı mı?
Uyuşmazlık durumunda
- Karşı taraf ekstresi alındı mı?
- Farklı faturalar belirlendi mi?
- Tahsilat ve ödeme kayıtları kontrol edildi mi?
- Farkın nedeni belirlendi mi?
- Güncel bakiye yeniden teyit edildi mi?
Sık Sorulan Sorular
Cari hesap mutabakatı nedir?
Cari hesap mutabakatı, iki işletmenin borç, alacak ve bakiye kayıtlarını karşılaştırarak finansal kayıtların uyumunu kontrol ettiği süreçtir.
Cari hesap mutabakatı neden yapılır?
Muhasebe kayıtlarındaki farkları tespit etmek, cari bakiyeleri doğrulamak, finansal riskleri azaltmak ve denetim süreçlerine hazırlık sağlamak amacıyla yapılır.
Cari hesap mutabakatı ne zaman yapılır?
İşletmenin ticari yapısına ve iç kontrol politikasına göre aylık, üç aylık veya yıllık dönemlerde yapılabilir. TTK Madde 94 kapsamında hesap devresinin belirlenmesi sözleşme veya ticari teamüle göre değişebilir.
Mutabakat mektubu nedir?
Belirli bir hesap dönemine ilişkin cari bakiye bilgisinin karşı tarafa iletilerek teyit edilmesini sağlayan yazılı bildirimdir.
Mutabık ne demek?
Karşı tarafın kendi kayıtlarıyla gönderilen cari bakiye arasında fark bulunmadığını kabul etmesi anlamına gelir.
Mutabık değil ne demek?
Karşı tarafın kayıtlarında gönderilen bakiye ile farklılık bulunduğunu belirtmesi anlamına gelir.
Mutabık değil denildiğinde ne yapılır?
Tarafların cari ekstreleri karşılaştırılır. Fatura, tahsilat, ödeme, iade, tarih ve bakiye farklılıkları incelenerek uyuşmazlığın kaynağı belirlenir.
Excel ile cari hesap mutabakatı yapılabilir mi?
Evet. Ancak cari hesap sayısı arttıkça gönderim, yanıt takibi ve raporlama işlemleri manuel olarak zorlaşabilir.
E-mutabakat nedir?
E-mutabakat, cari hesap mutabakatı sürecinin dijital platform üzerinden yürütülmesidir. Veri aktarımı, mektup oluşturma, toplu gönderim, yanıt takibi ve raporlama gibi işlemler dijitalleştirilebilir.
E-mutabakatın avantajları nelerdir?
Toplu gönderim, dijital yanıt alma, e-posta teslim takibi, otomatik hatırlatma, ekstre karşılaştırma, raporlama ve dijital arşivleme gibi avantajlar sağlayabilir.
Mutabıkız ekstre karşılaştırma yapıyor mu?
Evet. Mutabıkız'ın ürün dokümanına göre karşı taraf kendi Excel ekstresini yükleyebilir ve iki ekstre otomatik olarak karşılaştırılabilir.
Mutabıkız banka mutabakatı yapıyor mu?
Hayır. Mutabıkız'ın mevcut kapsamı cari hesap mutabakatına odaklanmaktadır; banka mutabakatı ayrı bir süreçtir.
TTK Madde 94 cari hesap mutabakatıyla ilgili midir?
Evet. TTK Madde 94, cari hesapta belirli hesap dönemlerinin sonunda hesabın kapatılması, bakiye farkının belirlenmesi ve bakiye cetveline itirazla ilgili hükümler içerir.
Sonuç: Cari Hesap Mutabakatı Manuel Takipten Daha Fazlasıdır
Cari hesap mutabakatı yalnızca müşteriye bir Excel veya PDF gönderip "bakiyemiz doğru mu?" diye sormaktan ibaret değildir.
Sağlıklı bir mutabakat süreci;
verinin doğru alınması → doğru mektubun hazırlanması → karşı tarafa ulaştırılması → yanıtın alınması → uyuşmazlığın bulunması → farkın çözülmesi → sonucun raporlanması ve arşivlenmesi
adımlarının tamamını kapsar.
Az sayıda cari hesabı olan işletmelerde Excel ve e-posta ile yürütülen yöntemler yeterli olabilir. Ancak yüzlerce veya binlerce cari hesabın bulunduğu işletmelerde manuel takip; zaman kaybı, yanıtların gözden kaçması ve uyuşmazlıkların geç fark edilmesi gibi sorunlara yol açabilir.
E-mutabakat yazılımları, cari hesap mutabakatının gönderimden raporlamaya kadar olan operasyonel sürecini tek merkezde yönetmeye yardımcı olur.
Mutabıkız; toplu e-mutabakat gönderimi, dijital onay/red, e-posta takibi, dönem yönetimi, otomatik hatırlatma, ekstre karşılaştırma ve raporlama özellikleriyle cari hesap mutabakat sürecinin dijital olarak yönetilmesini sağlar.
Cari hesap mutabakat süreçlerinizi Excel ve e-posta trafiğinden çıkararak tek platformdan yönetmek için Mutabıkız'ı inceleyebilirsiniz.